VCA Forum • VCA verklarende woordenlijst

VCA verklarende woordenlijst

A: Aanvrager werkvergunning; Arbeidshygienische strategie; Arbowet; Arbobeleid; Arbobeleidsregels; Arbobesluit; Arbocatalogus; Arbodeskundige; Arboregeling; Arbo informatiebladen; Afhankelijke adembescherming

B: B-VCA; Besloten ruimte; Brand; Brandklassen; Bijna ongeval

C: Carcinogene stoffen; CE markering

D E F: Dakrandbeveiliging; Electrocutie; ExOxTox meting; Frequentie

G H I: Gelijkspanning; Gevaarlijke stoffen; Giftige stoffen; Hijsgereedschappen; Hijskraan; Houder werkvergunning; Hydraulisch gereedschap

J K L: Katalysator; Leng; LEL; Letsel

M N O: MAC waarde; MAC-C; MAC-H; MAC-TGG; Mutagene stoffen; Onafhankelijke adembescherming; Ongeval

P: PAGO; PBM; PMO; Pneumatisch gereedschap; Preventiemedewerker; PvA

Q R: R-zinnen; Registreren; Reproproduktieve stoffen; RI & E; Risico

S: S-zinnen; Samenstel; Schade; SSVV; Statische electriciteit; Strop

T U: Teratogene stoffen; Toolbox Meeting; Toxicologie; UEL

V: V & G; VCA; VCO; VCU; Veiligheid; Veiligheidsaarding; Verstikking; Verstrekker werkvergunning; VGM; VGW; Vlampunt; VOL-VCA; Voorlichting; VOP-er

W X Y Z: Werkvergunning; Wisselspanning; Zelfontbrandingstemperatuur; Ziekteverzuimbeleid

A

Aanvrager werkvergunning: Diegene die werkzaamheden wil gaan doen in een hoog risicogebied vraagt een werkvergunning aan. Het kan ook zijn dat de werkzaamheden risicoverhogend zijn. Ook hier dient dan een werkvergunning gemaakt te worden. Dit wordt ingesteld door de opdrachtgever als deze een werkvergunning wenselijk acht.; Omhoog

Arbeidshygienische strategie

Strategie die erop gericht is een bepaalde volgorde van risicobeheersing te doen. Deze volgorde is als volgt :

Bronbestrijding; daar waar het risico ontstaat dit wegnemen of verminderen
Collectieve bescherming; het risico afschermen waardoor personen niet meer door het risico aangepakt kunnen worden
Scheiden van mens en risicobron; personen afschermen van de risicobron
Persoonlijke beschermingsmiddelen

Omhoog

Arbowet: Afkorting voor Arbeidsomstandigheden wet. De Arbowet bevat bepalingen die betrekking hebben op de veiligheid, de gezondheid en het welzijn in verband met de arbeid.; Omhoog

Arbobeleid

Het beleid op het gebied van arbeidsomstandigheden. Het arbobeleid bestaat uit de volgende onderdelen:

RI & E (Risico Inventarisatie en Evaluatie)
Ziekteverzuimbeleid
Preventiemedewerker
Arbodeskundige
PAGO (Periodiek Arbeid Gezondheidskundig Onderzoek) of PMO
Voorlichting
Bedrijfshulpverlening

Omhoog

Arbobeleidsregels: Richtlijnen van de beleidsregels die in de praktijk worden gehanteerd door de arbeidsinspectie om te zien of de werkgever een goed of beter arbobeleid voert.; Omhoog

Arbobesluit: Gedetaileerde uitwerking van de regels uit de arbowet.; Omhoog

Arbocatalogus: De afspraken die werkgevers en werknemers maken over veilig en gezond werken. Een arbocatalogus kan voor één bedrijf gelden, maar ook voor een hele sector.; Omhoog

Arbodeskundige: Werknemers moeten toegang hebben tot een arbodeskundige. Dit kan bijvoorbeeld een bedrijfsarts, arbeidshygiënist of een preventiemedewerker zijn.; Omhoog

Arboregeling: Uitgewerkte voorschriften van bepaalde onderdelen van de Arbowet en het Arbobesluit; Omhoog

Arbo informatiebladen: Bladen bedoeld voor achtergrondinformatie en voorlichting met bepaalde onderwerpen.; Omhoog

Afhankelijke adembescherming: De zuurstof uit de omringende lucht wordt gebruikt om te ademen waarbij eerst gevaarlijke dampen uit de lucht worden gefilterd.; Omhoog

B

B-VCA: B-VCA staat voor Basisveiligheid VCA.; Omhoog

Besloten ruimte

Kenmerken:

Nauwe ruimte
Kabels en leidingen kunnen in de weg liggen
Nauwelijks natuurlijke ventilatie
Moeilijk toegankelijk
Slechte verlichting, vaak geen daglicht

Omhoog

Brand: Een chemische reactie van een brandbare stof met zuurstof.; Omhoog

Brandklassen: Hier onderscheiden we de klassen A, B, C, D:

Brandklasse A : vaste stoffen brand

Brandklasse B : vloeistofbrand

Brandklasse C : gasbrand

Brandklasse D : metaalbrand; Omhoog

Bijna ongeval: Hetzelfde als een ongeval echter zonder letsel of schade als gevolg.; Omhoog

C

Carcinogene stoffen: Carcinogene stoffen zijn kankerverwekkend.; Omhoog

CE markering: Europees kenmerk waarbij van minimale veiligheid uitgegaan mag worden. Artikelen met deze markering kunnen binnen de lidstaten van de Europeese gemeenschap vrij verhandeld worden.; Omhoog

D E F

Dakrandbeveiliging: Hekwerk aan de rand van een dak wat bescherming biedt tegen vallen. Dit is een collectieve bescherming omdat iedereen die op het dak werkt hiervan gebruik maakt.; Omhoog

Electrocutie: Het letsel als gevolg van stroomdoorgang door het lichaam.; Omhoog

ExOxTox meting: Een meting waarbij eerst op explosiegevaar gemeten wordt, dan op de aanwezigheid van voldoende zuurstof en als laatste op de aanwezigheid van giftige stoffen.; Omhoog

Frequentie: Aantal trillingen per seconde wat gegeven wordt in Hertz.; Omhoog

G H I

Gelijkspanning: Spanning tussen 2 geleiders waarbij het verschil constant is.; Omhoog

Gevaarlijke stoffen: Stoffen die gevaarlijk zijn voor de gezondheid.; Omhoog

Giftige stoffen: Stoffen die reeds in geringe mate de werking van het lichaam beïnvloeden.; Omhoog

Hijsgereedschappen: Gereedschappen die gebruikt worden om lasten met de haak van de hijskraan te verbinden.; Omhoog

Hijskraan: Werktuig wat is gemaakt om vrijhangende lasten te verplaatsen.; Omhoog

Houder werkvergunning: Zorgt dat hij/zij of zijn uitvoerenden zich houden aan de voorwaarden en afspraken in de werkvergunning.; Omhoog

Hydraulisch gereedschap: Gereedschap wat aangedreven wordt door vloeistof (meestal olie).; Omhoog

J K L

Katalysator: Een stof die invloed heeft op de snelheid waarmee een reactie verloopt tussen verschillende stoffen.; Omhoog

Leng: Een hijsgereedschap waarbij de lussen aan de beide einden NIET door elkaar gehaald kunnen worden.; Omhoog

LEL: Lowest Explosion Level; onderste explosiegrens; mengverhouding tussen de brandbare damp en zuurstof waarbij onder deze grens geen explosie mogelijk is omdat er teveel zuurstof en te weinig brandbare damp aanwezig is.; Omhoog

Letsel: Schade aan de gezondhied door een ongeval.; Omhoog

: Omhoog

M N O

MAC waarde: Maximaal Aanvaarde Concentratie van een giftige stof in de omgevingslucht.; Omhoog

MAC-C: C achter MAC is Ceiling. Dit geeft de plafondwaarde aan van de MAC waarde, deze mag men nooit overschrijden.; Omhoog

MAC-H: Doordringbaarheid van de stof door de huid heen.; Omhoog

MAC-TGG: Tijd Gewogen Gemiddelde van een maximaal aanvaardbare stof.; Omhoog

Mutagene stoffen: Stoffen die het DNA kunnen veranderen.; Omhoog

Onafhankelijke adembescherming: De zuurstof uit de lucht die een persoon gebruikt komt ergens anders vandaan. Dit kan door perslucht (fles) of een compressor met een lange slang die de leeflucht naar de persoon toebrengen.; Omhoog

Ongeval: Een ongewilde gebeurtenis die plotseling gebeurt met schade of letsel als gevolg.; Omhoog

P

PAGO: PAGO staat voor Periodiek Arbeid Gezondheidskundig Onderzoek, een onderzoek om werkgerelateerde risico's en beroeps- of functiegebonden klachten op te sporen; dit wordt uitgevoerd onder een bepaalde groep werknemers op grond van risico inventarisatie en -evaluatie door de arbodienst; bijvoorbeeld werkstressonderzoek of gehooronderzoek.; Omhoog

PBM: PBM staat voor Persoonlijk Bescherming Middel : iedere uitrusting die bestemd is om door de werknemer gedragen of vastgehouden te worden teneinde hem te beschermen tegen één of meer risico’s die zijn veiligheid of gezondheid op het werk kunnen bedreigen, alsmede alle aanvullingen of accessoires die daartoe kunnen bijdragen.; Omhoog

PMO: Preventief Medisch Onderzoek, zie PAGO; Omhoog

Pneumatisch gereedschap: Gereedschap wat aangedreven wordt door perslucht; Omhoog

Preventiemedewerker: Binnen elk bedrijf moet verplicht minstens één preventiemedewerker aanwezig zijn.; Omhoog

PvA: Plan van Aanpak wat opgesteld wordt aan de hand van de RI&E (Risico Inventarisatie en Evaluatie), en waarin prioriteiten gesteld worden om oplossingen te bedenken die risico’s tegen kunnen gaan of verminderen; Omhoog

Q R

R-zinnen: Risk-zinnen (in Nederlands risicozinnen). Deze geven de risico’s van een gevaarlijke stof weer.; Omhoog

Registreren: Opnemen van gegevens uit bijvoorbeeld ongevallen, ziekteverschijnselen en algemene afwijkingen van materiaal en materieel. Registratie wordt gebruikt om te kunnen leren van de gegevens uit de registratie om in de toekomst dezelfde afwijkingen te kunnen voorkomen.; Omhoog

Reproproduktieve stoffen: Stoffen die de voortplanting belemmeren of uitschakelen.; Omhoog

RI & E: RI & E betekent Risico Inventarisatie en Evaluatie. Een Risico Inventarisatie en Evaluatie is een in de Nederlandse Arbeidsomstandighedenwet genoemd middel ter bevordering van veilig en gezond werken. Vanuit de RI&E kunnen de risico’s binnen een bedrijf bekend worden en d.m.v. een plan van aanpak worden aangepakt.; Omhoog

Risico: De kans dat een ongewenst effect optreedt (ongeval).; Omhoog

S

S-zinnen: Safety-zinnen (in het Nederlands veiligheidszinnen. Deze geven aan wat je dient te doen om niet door de risico’s van een gevaarlijke stof getroffen te worden.; Omhoog

Samenstel: Het geheel van hijsgereedschappen wat zich bevindt tussen de haak van de kraan en de last.; Omhoog

Schade: Materiaalverlies door een ongeval.; Omhoog

SSVV: SSVV staat voor Stichting Samenwerken voor Veiligheid, een stichting welke ten doel heeft het bevorderen van de veiligheid en het verbeteren van de arbeidsomstandigheden, het milieu en de kwaliteit van de leden van de bij de SSVV aangesloten (branche-)organisaties.; Omhoog

Statische electriciteit: Elektriciteit die ontstaat als 2 verschillende stoffen onderling wrijving ondervinden.; Omhoog

Strop: Een hijsgereedschap waarbij de lussen aan de beide einden door elkaar gehaald kunnen worden.; Omhoog

T U

Teratogene stoffen: Stoffen die bij de embrio afwijkingen kunnen veroorzaken.; Omhoog

Toolbox Meeting: Een toolbox-meeting is een bijeenkomst waarbij een onderwerp wordt behandeld dat betrekking heeft op veiligheid, gezondheid of milieu.; Omhoog

Toxicologie: De leer van de werking van giftige stoffen.; Omhoog

UEL: Upper Explosion Level; bovenste explosiegrens: mengverhouding tussen de brandbare damp en zuurstof waarbij boven deze grens geen explosie mogelijk is omdat er te weinig zuurstof en te veel brandbare damp aanwezig is.; Omhoog

V

V & G: Een V&G plan staat voor Veiligheid en Gezondheid plan, en wordt veel gebruikt op projecten van grotere aard.; Omhoog

VCA: De afkorting VCA staat voor Veiligheid, gezondheid en milieu Checklist Aannemers, en is een richtlijn waarmee dienstverlenende bedrijven beoordeeld en gecertificeerd worden op hun VGM-beheersysteem (VGM is Veiligheid, Gezondheid, Milieu).; Omhoog

VCO: De afkorting VCO staat voor Veiligheids, Gezondheid en Milieu Checklist Opdrachtgevers. VCO is bedoeld voor opdrachtgevers die (risicovolle) werkzaamheden door derden laten uitvoeren.; Omhoog

VCU: VCU staat voor Veiligheids Checklist Uitzendorganisaties, een systeem voortgekomen uit en gebaseerd op VCA. VCU is een procedure voor de certificering van het veiligheidsbeheersysteem van uitzendorganisaties en is bedoeld voor het uitzenden van personeel naar opdrachtgevers die VCA opleggen en naar bedrijven met een VCA-certificaat.; Omhoog

Veiligheid: Het bewust nemen van een aanvaardbaar risico.; Omhoog

Veiligheidsaarding: Verbinding van uitwendige metalen delen met aarde om er voor te zorgen dat de apparatuur uitwendig niet onder spanning komt te staan maar de spanning kan afvloeien naar aarde.; Omhoog

Verstikking: Tekort aan zuurstof.; Omhoog

Verstrekker werkvergunning: Opdrachtgever of diens vertegenwoordiger die de werkvergunning invult en verstrekt. Hij dient zich er van te overtuigen dat de van werkzaamheden alle risico’s bekend zijn en aangepakt worden voordat de werkzaamheden aanvangen.; Omhoog

VGM: VGM staat voor Veiligheid, Gezondheid en Milieu.; Omhoog

VGW: VGW staat voor Veiligheid, Gezondheid en Welzijn; Omhoog

Vlampunt: De temperatuur waarbij een stof voldoende damp afgeeft zodat bij een ontsteking een brand kan ontstaan.; Omhoog

VOL-VCA: VOL VCA is VCA voor Operationeel Leidinggevenden. Het doel van de training is om veiligheids¬besef en bewustwording bij te brengen door het leren herkennen van gevaren en risico's in de organisatie. Er wordt ingegaan op taken en verantwoordelijkheden op het gebied van veiligheid, gezondheid en welzijn al dan niet opgelegd vanuit de Arbowet.; Omhoog

Voorlichting: Werknemers moeten voorlichting en instructie krijgen over veilig en gezond werken. Ook moeten ze worden geïnformeerd over de maatregelen die zijn genomen.; Omhoog

VOP-er: Iemand die voldoende is onderricht door een elektrotechnisch vakbekwaam persoon en zodoende zorgvuldig omschreven werkzaamheden uit mag voeren en risico’s kan herkennen in de uitvoering van deze wekzaamheden.; Omhoog

W X Y Z

Werkvergunning: Een vergunning waarbij het doel is dat er communicatie is geweest tussen partijen om gevaren voortkomend uit de (hoge) risico’s te bestrijden. Het gaat hierbij dus om overleg waarbij de voorwaarden en afspraken om werkzaamheden uit te voeren schriftelijk zijn vastgelegd. Iedereen die hierbij betrokken is dient hiervan notie te nemen en zijn handtekening te plaatsen.; Omhoog

Wisselspanning: Spanning tussen minimaal 2 geleiders waarbij het verschil met een bepaalde frequentie wisselt.; Omhoog

Zelfontbrandingstemperatuur: Laagste temperatuur waarbij stoffen uit zichzelf gaan branden zonder hulpmiddelen zoals een ontsteking.; Omhoog

Ziekteverzuimbeleid: U bent verplicht ziekteverzuimbegeleiding te laten uitvoeren door een bedrijfsarts al of niet aangesloten bij een Arbodienst.; Omhoog